Dit
artikel is deel 1 van de DaanSpeak-serie
Vragen bij de moord
op Pim Fortuyn
15mei02
Heel in het begin zag ook DaanSpeak in Volkert
van der Graaf een lone gunman, maar al snel borrelden er
vragen op. Normaal gesproken presenteren we in DaanSpeak meer antwoorden
dan vragen en hebben we onberispelijke bronnen. In deze DaanSpeak stellen
we alleen maar vragen en citeren we Story en de Telegraaf. Het is maar
dat je het weet. Ga voor normale DaanSpeaks naar de voorpagina
van de site.
Koelbloedig schutter
Van der Graaf zegt geen woord, behalve zijn naam en dat hij niks wil
zeggen. Hoe wordt iemand zo "keihard"? Misdaadverslaggever Bas van Hout
heeft een keer op tv laten zien hoe mensen kunnen worden getraind om
niet door te slaan. Van Hout deed zelf ook mee, en het zag er allemaal
indrukwekkend uit. Ondanks alles niet meer zeggen dan alleen je naam,
zoals Van der Graaf doet, is een echte prestatie.
Daarbij komt dat Van der Graaf met een groot kaliber handwapen op een
bewegend doel hartstikke raak wist te schieten: hoofd, hals en hart.
'De man die maandagavond Pim Fortuyn doodschoot, is een geoefend en
koelbloedig schutter. Dat concludeert de oud-politieman Cor Kok, die
jarenlang in Amsterdam leiding gaf aan tientallen moordonderzoeken.
[...] Er zouden vijf kogels zijn gebruikt, die dus allemaal doel troffen.
[...] Ex-rechercheur Kok: "Ik maak uit alles op dat de man geoefend
moet zijn. Ook als je van dichtbij schiet moet je in een fractie van
een seconde richten en vuren. Als je nooit hebt geschoten schrik je
al van de eerste knal en mis je de rest. [...] "Hij was daar met een
geladen pistool en had kennelijk een vooropgezet doel. Na zijn arrestatie
wenste hij geen verklaring af te leggen en vroeg hij meteen naar een
advocaat. Dat wijst op een heel koel persoon." Dat geoefende en zelfs
professionele schutters op het moment suprème kunnen falen blijkt overduidelijk
uit de aanslag, in maart 1996, op voormalig Heineken-ontvoerder Cor
van Hout', zo staat te lezen
in de Telegraaf.
Vragen
Wie waren de twee
mannen met wie Van der Graaf eerder op de dag in Breda nabij een
verkiezingsbijeenkomst van Fortuyn heeft staan praten? (Het Openbaar
Ministerie zegt
dat dit gegeven niet klopt). Waarom schiet een milieuactivist Pim Fortuyn
dood? Hoezo werd meteen bekend gemaakt dat Van der Graaf een lone
gunman was? Het lijkt de Warren Commission wel. Hoe komt hij
in 's hemelsnaam aan plattegronden
van de woonhuizen van Fortuyn en andere LPF'ers op zijn hitlist?
Die plattegronden lagen gewoon in zijn auto (Denk ook aan die vondst
na de aanslag op 11 september). En hoe denkt hij in die huizen na de
aanslag op Fortuyn nog terecht te komen? Rekende hij op een ontsnapping?
En waar kwamen zo idioot snel die vier agenten vandaan die binnen een
paar minuten met getrokken pistolen bovenop hem zaten? Het lijkt Columbine
wel (1,
2,
3).
DaanSpeak heeft ruim een jaar gewerkt bij een tv-productiebedrijf op
de kruising van de straat waar Van der Graaf linksaf sloeg naar het
tankstation. Erg ver is het niet van de radio-driestudio. Dat hij daar
al op dat pompstation is gearresteerd door vier agenten met kogelvrije
vesten aan, is heel erg snel.
Voortekenen
In het Amsterdamse AT5-programma Duivels werd er vlak voor de
moord gespeculeerd naar aanleiding van de mogelijkheid dat er in de
laatste dagen voor de verkiezingen een konijn uit een hoge hoed zou
kunnen komen dat Fortuyn zou willen beschadigen. Dat het konijn een
pistool in z'n pootjes had, hadden weinigen kunnen vermoeden, ondanks
de voortekenen in de vorm van bedreigingen aan het adres van Fortuyn.
Dat Fortuyn bij leven en welzijn al buien zag hangen bleek ondermeer
uit een uitzending van Yorin-talkshow Jensen! waarin hij ondermeer
zei [download
het fragment]: "Als mij straks wat gebeurt, dan zijn zij [de Nederlandse
regering] mede verantwoordelijk. En dan kunnen ze niet hun handen d'r
vanaf trekken in de zin van 'Ja, ik heb die aanslag niet gepleegd',
je hebt het klimaat mee gecreëerd en dat moet stoppen.' Voor de Engelse
radio zei hij Kok persoonlijk verantwoordelijk te houden als er op hem
een aanslag zou worden gepleegd.
Krokodillentranen
Intussen staan de kranten bol van de verontwaardiging over de uitspraken
van LPF-voorzitter Langendam die in een interview
met Het Parool. Langendam kwam, zag en is inmiddels vertrokken,
maar zij uitspraken blijven interessant. 'Voor Langendam is het geen
vraag meer of politici, vooral van PvdA en GroenLinks, hebben aangezet
tot haat. ''Is dat niet zo, dan? Rosenmöller heeft hem voor racist uitgemaakt.
Melkert kwam met de vergelijking met Le Pen. Kok zei dat Fortuyn tweedracht
zaaide. Dat is niets anders dan een sfeer waarin idioten zich kunnen
rechtvaardigen, kunnen denken dat het goed was. De kogel kwam van links,
niet van rechts.''
Langendam hecht geen waarde aan de veroordelingen van de moord die deze
politici hebben uitgesproken. ''Grote krokodillentranen. De mensen in
het land zien wel wat voor dubbele bodem daarachter zit.'' Dat geldt
ook voor Kok, die dinsdag een delegatie van LPF, onder wie Langendam,
op het Catshuis ontving. ''Ik heb hem terechtgewezen. Ze ontkennen hun
medeverantwoordelijkheid. Dat accepteer ik niet. Daarmee is de rechtvaardiging
gegeven van de moord.''
De voorzitter staat ook volledig achter het onderzoek dat de advocaten
Gerard Spong en Oscar Hammerstein hebben aangekondigd naar de rol van
politici en media bij de moord op Fortuyn. ''Ze doen het in opdracht
van Pim,'' zegt Langendam. ''Ze waren al in de pers voordat ik ervan
op de hoogte was.'' Hij was erbij toen Fortuyn de twee advocaten vroeg
een onderzoek te beginnen als hij om het leven zou komen. Het onderzoek
is ook bedoeld als controle op de naspeuringen van het openbaar ministerie,
zegt Langendam. ''Heeft u daar vertrouwen in? We krijgen alles boven
tafel.''
''De eerdere aanvallen op Fortuyn waren zogenaamd ludiek. We hebben
twee keer de tape van het gooien van de taarten naar justitie moeten
brengen. Omdat ze die de eerste keer kwijt waren.''
Fortuyn heeft dus in levende lijve aan Spong en Hammerstein om een onderzoek
gevraagd. Inmiddels is er de commissie
Van den Haak die de moord op Fortuyn gaat onderzoeken.
Fortuyn nachtmerrie voor establishment
Fortuyn was een nachtmerrie voor het establishment. Het leek er sterk
op dat Fortuyn de kussens flink zou gaan opschudden. Hoe hoger in de
hiërarchie je komt, des te gevaarlijker je bent. Wat te denken van deze
recente uitspraken van Fortuyn de in Story van vorige week:
Story:
'Het is hier [thuis bij Fortuyn] een stuk confortabeler dan in het torentje
op het Binnenhof.
Fortuyn: O, daar wil ik ook helemaal niet heen, mocht ik minister-president
worden. Ik ga niet in dat torentje zitten! Verschikkelijk! Ik ga in
het Catshuis wonen. En dan mogen jullie allemaal komen! Kom maar gezellig
langs, fotgrafeer me maar. Dat hoort zo, je bent publiek bezit.
Story: Dat vindt u ook van koningin Beatrix, hè?
Fortuyn: Absoluut! Die paleizen moeten open! Ze zijn nota bene van ons.
We betalen er honderden miljoenen per jaar aan. Zou je daar even wat
voor terug mogen krijgen? Of ik dat ook in het gezicht van Beatrix zeg?
Dat hoef ik helemaal niet te zeggen. Dat weet ze allang. […] Ik ga daar
geen ruzie over maken.
Story: Mogen de Oranjes überhaupt nog iets te zeggen hebben?
Fortuyn: Politieke invloed van Beatrix stel ik niet bepaald op prijs,
nee. Dat hoort ook niet. Ik weet niet wat er waar is van de verhalen
dat ze druk zou uitoefenen op bepaalde beslissingen. Misschien kom ik
er straks achter als ik aan de regering deelneem. De macht ligt bij
de politici. Háár taak is beperkt tot aanmoedigen, kritiseren en suggerering.
Daar moet het vooral bij blijven!'
DaanSpeak moet bij bovenstaande citaten
meteen denken aan wijlen prinses Diana,
aan Robert Kennedy, aan JFK,
en vooral zijn zoon, JFK Jr. Maar iedere gelijkenis berust op louter
toeval. Langendam is al weg, maar zijn woorden galmen na: "Grote
krokodillentranen.
De mensen in het land zien wel wat voor dubbele bodem daar achter zit'',
aldus
Langendam gisteren in Het Parool.'
De tijd zal hopelijk leren of Volkert
van der Graaf alleen heeft gehandeld of in opdracht van anderen. DaanSpeak
heeft voorlopig alleen nog maar vragen en geen antwoorden. Die worden
hopelijk beantwoord door de door Fortuyn aangestelde onderzoekers en
door de door de regering aangestelde commissie Van den Haak.